Overgewicht en obesitas

Witbuikegels zijn erg gevoelig voor vetopslag en dus hebben ze vrij snel last van overgewicht en zelfs obesitas. Dit komt vaak door verkeerde voeding, te weinig beweging of onderliggende gezondheidsproblemen. Een klein beetje overgewicht is niet schadelijk, maar wanneer het teveel wordt en naar obesitas neigt, kan dit zorgen voor veel verschillende problemen. Vetoogjes, diabetes, leververvetting en wrijving tussen huidflappen zijn maar enkele voorbeelden. Maar overgewicht en obesitas kunnen andersom ook veroorzaakt worden door diabetes, leververvetting of andere gezondheidsproblemen. Het één sluit het ander niet uit en dat maakt het heel belangrijk om goed te letten op het gewicht van de egel.

De lichamelijke conditie kun je bij een Witbuikegel het beste van bovenaf bekijken wanneer de egel recht staat of loopt. Je kijkt dan naar de zijkanten van de buik, de flanken. De flanken horen recht te lopen of héél iets bol te staan. Een klein beetje vetreserve is natuurlijk geen probleem. De flanken mogen echter niet hol staan, dan zijn ze te dun. Als de flanken vol staan of zelfs rond zijn, waardoor de egel geen druppelvorm meer heeft maar meer op de vorm van een aardappel lijkt, dan is de egel te dik.

Om een egel te laten afvallen, zul je moeten achterhalen wat de oorzaak is. Voeding met veel plantaardig materiaal en veel suikers, zorgt voor veel vetopslag. Een voeding met meer vlees en minder suikers is dan de oplossing. Als de egel te weinig beweegt, zul je de egel moeten aansporen om meer te lopen. Dit kan bijvoorbeeld door de egel in bad te zetten en te laten lopen (veel egels vinden badjes niet fijn en gaan dan rondlopen) of door de egel in een grote ruimte vrij te laten rondlopen. Als het veroorzaakt is door onderliggende gezondheidsproblemen, dan zul je die in samenspraak met de dierenarts moeten aanpakken en behandelen waar mogelijk.

Diabetes

Diabetes komt bij Witbuikegels vaak voor, maar er zijn maar weinig mensen die er vanaf weten. Er zijn vrijwel geen fokkers die er actief op testen binnen hun eigen hedgery en er zijn helaas ook maar weinig dierenartsen die weten dat dit zo veelvuldig voorkomt bij Witbuikegels. Toch is het redelijk makkelijk er herkennen aan een aantal punten als je de egel goed controleert. De volgende symptomen kunnen richting diabetes wijzen:

· Veel drinken

· Vaak plassen

· Gewichtsverlies (beginstadium)

· Gewichtstoename neigend naar obesitas (veelal in gevorderd stadium)

· Toenemende eetlust

· Zwakheid, slaapt meer en rent minder

· Geïrriteerd karakter

· Minder goed zien

· Buikpijn, misselijkheid en overgeven

· Slechte adem

· Continue jeuk

Als je enkele van deze symptomen ziet, kun je bij de dierenarts gemakkelijk een glucosetest laten doen. Dit wordt gedaan op verse urine, dus neem een bekertje urine mee naar de afspraak. Genezen van diabetes gebeurd vrijwel niet, maar veelal kan het worden behandeld door een BARF dieet aan te houden óf door gebruik van (holistische) insuline. Dit gaat altijd in samenspraak met de dierenarts en regelmatige controles. De dierenarts kan aangeven dat je zelf kunt testen met bijvoorbeeld teststrips.

Een normaal glocuselevel in Witbuikegels ligt tussen de 0-100 mg/dL. Als de egel net heeft gegeten kan de glucose iets hoger liggen, maar alles boven de 100 mg/dL is de moeite waard om verder te onderzoeken. Op The Hedgehog Program is een Engelstalig artikel te lezen over diabetes in Witbuikegels.

https://hedgehogprogram.com/hedgehog-diabetes/

Als hedgery testen wij voor het verhuizen op enige indicatie van diabetes, maar dit geeft helaas geen garantie dat een egel dit niet op latere leeftijd alsnog ontwikkelt. Ook onze volwassen egels worden met regelmaat getest en egels met diabetes halen wij gelijk uit de fok en worden aangehouden als huisdier, om de kans op erfelijkheid zo klein mogelijk te houden.

Mijten

Schurftmijt en oormijt zijn parasitaire, kleine geleedpotigen die veel voorkomen bij Witbuikegels. Het gaat dan om een besmetting via externe bron, dus bijvoorbeeld vanuit de bodembedekking, de voeding of doordat je zelf in aanraking bent geweest met een ander huisdier met mijt en het overbrengt naar de egel. Schurftmijt komt het meeste voor en veroorzaakt schilfers en korstige wondjes over de hele huid. De egel heeft veel last van jeuk en zal de wondjes vaak ook opnieuw open blijven krabben. Oormijt zit specifiek op het oor en veroorzaakt daar dezelfde klachten. Vaak geeft oormijt ook problemen in de gehoorgang waardoor het evenwicht verstoord wordt. De egel kan daardoor gaan wankelen en kopschudden.

Mijten zijn makkelijk te behandelen, maar het duurt vaak erg lang voor ze écht zijn verdwenen. Dat komt omdat na het behandelen, de nieuwe eitjes weer uitkomen en problemen veroorzaken. Een mijtbehandeling duurt dan ook meerdere weken en daarnaast zul je bij elke nieuwe behandeling ook het hele verblijf én alle accessoires moeten schoonmaken en ontsmetten. Voor een goede behandeling kun je bij de dierenarts middelen kopen die afgestemd zijn op het gewicht van jouw egel.

Wormen

Ook wormen komen veel voor bij Witbuikegels, door hun voeding dat rijk is aan dierlijk materiaal. Insecten kunnen namelijk gemakkelijk wormeneitjes meedragen die vervolgens binnenin de egel uitkomen en opgroeien. Vaak gaat hat om spoelworm, hartworm of longworm. Hartworm en longworm zijn vrij zeldzaam, maar zijn we het meest dodelijk. Omdat de wormen in belangrijke organen voorkomen, kunnen zij al erg snel veel schade aanrichten. Het is dus belangrijk om bij een worminfectie de kenmerken te herkennen om te weten om welke wormsoort het gaat.

Spoelworm zorgt er voor dat de egel in gewicht afvalt, terwijl de buik wel bol blijft lijken. Dat komt omdat spoelwormen veel ruimte in beslag kunnen nemen. Vaak gaat het bepaard met weinig ontlasting, diarree en/of een snotterig neusje. De laatste is het meest voorkomende en meest herkenbare symptoom. Speolwormen zijn gemakkelijk te behandelen met een middel met selamectine. Bij de dierenarts kun je na vaststelling van een wormbesmetting Stronghold kitten meekrijgen. Dit middel wordt veel gebruikt voor kleindieren. Je weegt jouw egel en geeft vervolgens 1 druppeltje uit een pipet per 100 gram lichaamsgewicht en hierbij rond je het gewicht altijd af naar onderen. Witbuikegels zijn namelijk best gevoelig voor medicatie en een overdosering is al snel gemaakt. Als je egel bijvoorbeeld 350 gram weegt, geef je dus 3 druppels. Als jouw dierenarts een ander middel voorschrijft, dan volg je de instructies van de dierenarts.

Hartworm is moeilijk te ontdekken, omdat het erg snel symptomen geeft en erg snel dodelijk is. De egel wordt plotseling heel sloom en lijkt lastig te ademen. Er wordt niks of bijna niks gegeten of gedronken. Omdat hartworm geen andere symptomen geeft en snel dodelijk is, ga je in dit soort situaties altijd zo spoedig mogelijk naar de dierenarts. Die zal een passend middel voorschrijven voor de behandeling of misschien de egel ter behandeling in de kliniek willen houden.

Longworm komt voornamelijk na het voeren van slakken. Slakken dragen vaak de eitjes van longworm, maar kunnen zelf niet ziek worden hiervan. Ze geven de besmetting bij het opeten vaak door aan de egel en de wormen bezetten de luchtwegen. Hierdoor kan de egel dezelfde symptomen krijgen als een luchtweginfectie: snotteren, moeizaam ademhalen, reutelend geluid dat extra zwaar wordt bij het slapen, lusteloosheid, zwakheid en soms ook braakneigingen. Longwormen zijn dodelijk, maar minder snel dan hartwormen. Omdat het lastig is een longwormbesmetting van een luchtweginfectie te onderscheiden, ga je ook hiermee naar de dierenarts om te laten onderzoeken. De dierenarts zal dan een middel voorschrijven om de behandeling te starten. Deze kan enkele dagen tot enkele weken duren.

Wobbly Hedgehog Syndrome

Het Wobbly Hedgehog Syndrome is een neurologische aandoening, maar het is relatief onbekend of het gaat om een erfelijke aandoening of een later ontwikkelde ziekte. Veruit de meeste Witbuikegels met WHS, zoals de aandoening kort wordt genoemd, beginnen tussen de 24 en 36 maanden leeftijd met het slepen van de pootjes. Langzaamaan gaan ze steeds verder achteruit met uiteindelijk een algehele verlamming tot gevolg. Ook gewichtsverlies, verstoorde bewegingscoördinatie, niet meer kunnen slikken, verlies van spiermassa, omvallen, willekeurig trillen, eenzijdig uitpuilend oog, scoliosis, toevallen, agressie, cirkelen en een scheve kopstand horen bij de symptomen. Vaak hebben de egels een verkorte levensduur en moet de egel vroegtijdig worden ingeslapen door de toenemende klachten.

De klachten nemen echter héél langzaam toe, nooit plotseling. De totale duur tot het eindstadium duurt gemiddeld zo’n 9 maanden. Omdat de klachten kunnen lijken op andere ziekten en aandoeningen moet altijd eerst ál het andere worden uitgesloten. WHS kan dan ook niet eerder bij leven worden vastgesteld, dan wanneer alle andere mogelijkheden zijn uitgesloten. De aandoening is in Europa ook uiterst zeldzaam en komt vaker voor in Amerika, maar met het importeren van Amerikaanse dieren neemt de kans wel toe. WHS kan na overlijden worden vastgesteld middels een autopsie, waarbij afwijkingen worden gevonden in de hersenen.

Omdat van WHS onbekend is of het een genetische aandoening betreft en omdat een fokker deze ziekte nooit vooraf kan zien bij verkoop, hoeft hier dus niet perse garantie op gegeven te worden. Echter doen wij dit wel omdat we de kans zo klein mogelijk willen houden op erfelijke aandoeningen. Wanneer een Witbuikegel van onze hedgery gediagnosticeerd wordt met WHS ná autopsie (kostenverdeling in overleg) hebt u dus altijd recht op garantie, omdat wij dit zelf wél tot de erfelijke aandoeningen rekenen. Deze garantie is echter niet van toepassing op een diagnose bij leven, enkel op diagnose met officieel autopsierapport. Op deze wijze kunnen wij namelijk ook andere fokkers op de hoogte stellen van dit probleem in dieren die mogelijk verwant zijn.

Lever- & nierproblemen

Problemen aan de nieren en lever zijn veel voorkomend bij Witbuikegels. Deze kunnen een genetische aanleg hebben of veroorzaakt worden door verkeerde voeding of een verkeerd voedingsschema. De meest voorkomende symptomen bij leverproblemen

zijn: een gelige buik, verminderde eetlust, misselijkheid en braken. Bij nierproblemen komen blaasontstekingen, bloed in de urine en overgevoelige buik (buikpijn) voor. Beide hebben dus vrij oppervlakkige, algemene klachten die op veel andere dingen kunnen lijken. Daarom is het belangrijk om bij Witbuikegels ook te vragen om de lever– en nierfunctie te testen, om deze twee dingen uit te sluiten voordat er gekeken wordt naar andere ziekten en aandoeningen. Het gebeurd ook veel dat deze twee klachten gecombineerd worden met andere problemen.

Luchtweginfectie

Witbuikegels zijn gevoelig voor stof, vocht, tocht en koude. Al deze vier factoren kunnen een luchtweginfectie veroorzaken. Het is dus van belang dat je de huisvesting van een Witbuikegel echt op orde hebt. Een luchtweginfectie kan echter ook worden veroorzaakt door virussen of bacteriën. Een goede hygiëne is dus ook van belang. Een dierenarts zal in de meeste gevallen een lichte antibiotica kuur voorschrijven voor een paar dagen tot 2 weken. Een luchtweginfectie is gelukkig vaak goed te behandelen als het in een beginstadium wordt ontdekt en behandeld.

Groene ontlasting

Groene ontlasting van meerdere oorzaken hebben. Als je groene groenten hebt gevoerd, zoals spinazie, kan de ontlasting tijdelijk groen kleuren. Dit is meestal binnen 24 uur opgelost en de ontlasting kleurt daarna weer normaal. Ook stress kan een groene kleur geven aan ontlasting, vaak is het dan ook dunner en lichter van kleur. Ook dit hoort na ongeveer 2 dagen weer normaal te kleuren en de juiste dikheid te hebben. Wormbesmettingen kunnen de ontlasting ook groen kleuren, vaak maak het de ontlasting ook slijmeriger. Dan is het van belang de egel goed te behandelen. Zie het kopje “Wormen”. Als één van deze drie oorzaken niet de reden is dat de ontlasting groen kleurt bij de egel, dan is verder onderzoek nodig door een dierenarts.

Slijmerige ontlasting

Witbuikegels kunnen soms slijmerige ontlasting krijgen. Vaak is dit een wormbesmetting die behandeld dient te worden (zie kopje “Wormen”), maar het kan ook andere oorzaken hebben. In geval van slijmerige ontlasting is verder onderzoek door een dierenarts altijd nodig.

Rode ontlasting

Net als groene ontlasting, kan rode ontlasting veroorzaakt worden door het voeren van roodkleurige groente en fruit. Als dit niet de oorzaak is, is onderzoek van een dierenarts direct nodig. Rode ontlasting kan namelijk wijzen op interne bloedingen en/of ontstekingen.